Trong dây chuyền in 3D công nghiệp, một chuyển động nhỏ bị giật, độ rơ của vít me tăng hoặc ray dẫn hướng thiếu bôi trơn cũng có thể ảnh hưởng đến độ ổn định của quá trình tạo mẫu. Vì vậy, dầu nhớt cho ngành in 3D công nghiệp không đơn giản là tìm một loại dầu rồi sử dụng cho toàn bộ máy.
Máy có thể đồng thời sử dụng mỡ cho ray tuyến tính, mỡ cho vít me bi, dầu cho hộp giảm tốc, dầu thủy lực ở một số hệ thống phụ trợ và dầu máy nén khí của nhà xưởng. Thậm chí có những ổ bi được bôi trơn kín từ nhà sản xuất và không cần tra thêm. Đây chính là điểm doanh nghiệp cần phân biệt trước khi lựa chọn dầu nhớt.
5 Vị trí cần kiểm tra khi chọn dầu nhớt cho ngành in 3D công nghiệp
1. Ray trượt tuyến tính X/Y/Z
Ray tuyến tính đảm nhiệm chuyển động chính xác của đầu in hoặc bàn in. Thiếu bôi trơn có thể khiến chuyển động tăng ma sát, phát sinh tiếng động và làm chất lượng chuyển động suy giảm. Nhưng sử dụng quá nhiều mỡ cũng không phải giải pháp tốt vì có thể giữ bụi hoặc tạo lực cản không cần thiết.
Raise3D hướng dẫn vệ sinh dầu/mỡ cũ trên các trục trước khi bôi trơn lại và sử dụng mỡ silicone cho một số model Pro3. Do đó doanh nghiệp không nên tự động sử dụng dầu thủy lực hoặc dầu động cơ lên ray trượt.
2. Vít me và vít me bi
Cơ cấu vít me thường chịu tải cao hơn ray trượt và có chuyển động tiếp xúc giữa ren vít với đai ốc. Chất bôi trơn cần tạo được màng bảo vệ nhưng không được quá đặc đến mức tăng lực cản truyền động.
Đây cũng là vị trí cần kiểm tra:
- Loại vít me;
- Vật liệu đai ốc;
- Tốc độ quay;
- Tải trọng;
- Nhiệt độ làm việc;
- Khuyến cáo của OEM.
Không nên lấy độ nhớt dầu của một máy khác rồi áp dụng sang máy đang vận hành.
3. Ổ bi và bạc dẫn hướng
Một số ổ bi cần bôi trơn định kỳ, nhưng nhiều loại đã được nhà sản xuất nạp mỡ và làm kín. Tra thêm mỡ vào ổ bi kín không những không cần thiết mà trong một số trường hợp còn có thể gây phản tác dụng.
Bởi vậy trước khi bảo dưỡng phải xác định ổ bi thuộc loại hở, có phớt hay được bôi trơn trọn đời.
4. Hộp giảm tốc và cơ cấu truyền động
Các máy in 3D kích thước lớn, hệ robot hoặc dây chuyền sản xuất tự động có thể sử dụng hộp giảm tốc tại những cơ cấu truyền động. Với nhóm này, dầu bánh răng phải đáp ứng yêu cầu về tải, nhiệt độ, tốc độ và vật liệu bánh răng.
Shell Omala là dòng dầu được phát triển cho các hộp số công nghiệp, tập trung vào khả năng bảo vệ bánh răng, ổ bi, chống mài mòn và duy trì độ tin cậy của hộp số. Tuy nhiên cần kiểm tra đúng cấp ISO VG và tiêu chuẩn OEM trước khi thay dầu.
5. Hệ thống thủy lực và thiết bị phụ trợ
Một máy in 3D đơn lẻ có thể không có mạch thủy lực, nhưng toàn bộ cell sản xuất lại có thể bao gồm bàn nâng, hệ cấp liệu, robot, thiết bị kẹp hoặc cơ cấu phụ trợ sử dụng thủy lực. Trong trường hợp này mới cần xem xét dầu thủy lực.
Shell cho biết dòng Tellus được thiết kế cho các hệ thống thủy lực công nghiệp và thiết bị di động, với các yêu cầu liên quan đến bảo vệ chống mài mòn, tuổi thọ dầu, khả năng truyền công suất và hiệu suất hệ thống.
Dầu thủy lực Shell Tellus có thể dùng ở đâu trong dây chuyền in 3D?
Nếu hệ thống phụ trợ của dây chuyền có mạch thủy lực và nhà sản xuất yêu cầu dầu loại HM/HLP tương ứng, có thể xem xét các sản phẩm như Shell Tellus S2 MX.
Shell Tellus S2 MX hiện có nhiều cấp độ nhớt gồm ISO VG 22, 32, 46, 68 và 100; sản phẩm đáp ứng các tiêu chuẩn công nghiệp như ISO 11158 HM và DIN 51524-2 HLP.
Hồng Dương hiện cũng phân phối các cấp Tellus S2 MX trong danh mục dầu thủy lực Shell, bao gồm Tellus S2 MX 32, 46 và 68.
Tuy nhiên: Shell Tellus S2 MX 46 phù hợp với một hệ thống thủy lực không có nghĩa là sản phẩm này phù hợp để tra trực tiếp lên ray X/Y/Z của máy in 3D. Đây là sai lầm cần tránh.
Ngoài dầu thủy lực, nhà máy in 3D còn có thể cần loại dầu nào?
Mỡ bôi trơn Shell Gadus
Ở các ổ bi, cơ cấu chuyển động, hệ robot hoặc thiết bị tự động hóa, doanh nghiệp có thể cần mỡ công nghiệp. Shell Gadus là dòng mỡ được phát triển cho nhiều điều kiện vận hành và Shell cũng liệt kê robotics and automation trong các nhóm ứng dụng của dòng sản phẩm này.
Việc lựa chọn vẫn phải dựa trên loại ổ bi, tốc độ, tải trọng, nhiệt độ và yêu cầu OEM.
Dầu máy nén khí Shell Corena
Nhà máy sử dụng máy in 3D công nghiệp thường còn có hệ thống khí nén phục vụ vệ sinh, điều khiển hoặc các thiết bị phụ trợ. Nếu nhà máy sử dụng máy nén khí trục vít, cánh gạt hoặc piston, dầu máy nén khí là một hạng mục riêng.
Dòng Shell Corena được Shell phát triển cho các loại máy nén khí này với mục tiêu bảo vệ chống mài mòn, kiểm soát bọt, giải phóng khí và duy trì hiệu suất hệ thống.
Dầu bánh răng Shell Omala
Đối với hộp số công nghiệp, cơ cấu robot hoặc truyền động sử dụng bánh răng kín, nhóm Shell Omala có thể được xem xét khi thông số kỹ thuật phù hợp. Như vậy, một dây chuyền in 3D có thể cần nhiều loại dầu mỡ khác nhau chứ không phải một sản phẩm duy nhất.
6 Tiêu chí chọn dầu nhớt cho máy in 3D công nghiệp
Khi bộ phận bảo trì hoặc phòng mua hàng cần tìm sản phẩm thay thế, nên thu thập tối thiểu sáu thông tin sau:
- Tên và model thiết bị: Không chỉ ghi “máy in 3D”.
- Vị trí cần bôi trơn: Ray, vít me, ổ bi, hộp số, thủy lực hay máy nén khí.
- Loại dầu/mỡ OEM yêu cầu: Dầu khoáng, dầu tổng hợp, grease silicone, lithium, PFPE…
- Độ nhớt hoặc cấp NLGI: Không lựa chọn dựa trên cảm giác đặc – loãng.
- Nhiệt độ và tải vận hành: Máy chạy liên tục trong buồng nhiệt khác hoàn toàn máy đặt ở nhiệt độ phòng.
- Khả năng tương thích: Phớt, nhựa, cao su và dầu/mỡ cũ phải được kiểm tra trước khi chuyển đổi.
Shell cũng lưu ý rằng khi đánh giá dầu thủy lực cần xem xét đồng thời độ nhớt, khả năng chống mài mòn, tạo bọt, oxy hóa, nhiệt độ, nước và tương thích với thiết bị, thay vì chỉ nhìn vào thương hiệu hoặc giá bán.
Những sai lầm khiến chi phí bảo trì tăng nhanh
Sai lầm phổ biến nhất là thấy máy phát tiếng kêu rồi tra bất kỳ loại dầu nào đang có trong kho.
Ngoài ra còn có:
- Dùng một loại mỡ cho toàn bộ máy;
- Trộn hai loại dầu/mỡ không rõ tương thích;
- Tra quá nhiều mỡ lên ray;
- Không vệ sinh lớp dầu mỡ cũ;
- Lấy ISO VG 46 của hệ thủy lực để dùng cho vít me;
- Thay dầu theo giá thay vì theo thông số;
- Bỏ qua tài liệu OEM.
Đặc biệt với hệ thống chuyển động chính xác, “có bôi trơn” chưa chắc tốt bằng “bôi trơn đúng”.
Khi nào cần kiểm tra lại hệ thống bôi trơn máy in 3D?
Bộ phận bảo trì nên kiểm tra khi xuất hiện các dấu hiệu như chuyển động không còn êm, tiếng động bất thường ở trục, vít me khô, lớp mỡ biến màu hoặc bám nhiều bụi.
Chu kỳ không nên áp dụng cứng cho mọi máy. Chẳng hạn Raise3D khuyến nghị bôi trơn một số trục của Pro3 Series khoảng ba tháng một lần và thực hiện thường xuyên hơn khi xuất hiện tiếng động bất thường.
Trong môi trường sản xuất liên tục, doanh nghiệp nên xây dựng lịch bảo trì theo giờ chạy máy + điều kiện vận hành + hướng dẫn OEM thay vì chỉ dựa vào lịch tháng.
Hồng Dương tư vấn dầu nhớt cho dây chuyền in 3D công nghiệp
Điểm khó khi mua dầu nhớt cho ngành in 3D công nghiệp không nằm ở việc tìm một can dầu có thương hiệu tốt, mà là xác định chính xác thiết bị đang cần loại chất bôi trơn nào.
Công ty TNHH Công nghệ Hồng Dương hiện phân phối nhiều nhóm dầu mỡ công nghiệp Shell như Shell Tellus, Shell Omala, Shell Corena, Shell Tonna, Shell Morlina và mỡ bôi trơn, phục vụ nhiều hệ thống máy móc công nghiệp khác nhau.
Hồng Dương là nhà phân phối chiến lược dầu nhớt Shell tại khu vực phía Bắc và có đội ngũ hỗ trợ kỹ thuật cho khách hàng công nghiệp.
Khi cần tư vấn, doanh nghiệp nên cung cấp model máy, ảnh tem thiết bị, vị trí cần bôi trơn, dầu/mỡ đang sử dụng và thông số trong manual. Từ những dữ liệu này, Hồng Dương có thể đối chiếu sản phẩm phù hợp thay vì lựa chọn dầu theo kinh nghiệm cảm tính.
Chọn đúng dầu không chỉ giúp máy chạy êm. Với dây chuyền in 3D công nghiệp, mục tiêu quan trọng hơn là duy trì độ chính xác, giảm hao mòn và hạn chế những lần dừng máy ngoài kế hoạch.